Rydych yma : Hafan > Bro Ddyfi Hafan > Themâu a Phrosiectau > Tai > Tai Fforddiadwy > Adroddiad Seminar Mawrth 2006

Seminar Hunan-Adeiladu, Cyd-destun Cynllunio, Cyngor Sir Powys, Mawrth 2006 - Adroddiad

Seminar a drefnwyd gan Tir ar Gyfer Pobl a Chymunedau'n Gyntaf yng Nghanolfan Gymdeithasol Machynlleth, Mawrth 19eg, 2006

Cyflwyniad

Mae'r ddogfen hon yn rhoi adolygiad byr o'r Seminar Hunan-Adeiladu a gynhaliwyd Ddydd Sul, Mawrth 19eg 2006 yng mewn ardaloedd gwledig megis Bro Ddyfi yn fater o bwys i nifer o bobl, ac yn cael ei amlygu gan sefydliadau megis Partneriaeth Cymunedau'n Gyntaf Bro Ddyfi, Fforwm Cymunedol Machynlleth a'r Cylch ac yn Strategaeth Gymunedol Powys.

Gyda phrisiau tai yn dal i godi'n gyson (yn anffodus mae Powys yn chweched yn y 10 sir uchaf lle mae prisiau tai wedi codi gyflymaf rhwng 1996 a 2006, gyda chymaint â 222% o gynnydd ym mhris ty arferol i £172.199), mae methu ail-gyflenwi'r stoc o dai fforddiadwy a gollwyd trwy'r hawl i brynu a'r problemau'n gysylltiedig ag ail gartrefi, yn golygu'i bod yn bwysig ystyried pob opsiwn wrth ddarparu tai fforddiadwy.

Cafodd y digwyddiad ei gomisiynu gan Cymunedau'n Gyntaf, o ganlyniad i gyfres o gyfarfodydd cyhoeddus ac arolygon anghenion tai a gynhaliwyd ym Mro Ddyfi yn ystod y flwyddyn ddiwethaf, a oedd yn awgrymu y gallai fod yna gryn ddiddordeb mewn ffurfio grwpiau hunan-adeiladu yn ardal Bro Ddyfi fel ffordd o adeiladu tai fforddiadwy.

Y Seminar

Bu'r pum siaradwr, a oedd yn trafod gwahanol agweddau o hunan-adeiladu, yn ateb cwestiynau ac yn helpu trwy gynnig cyngor ac arweiniad ar faterion penodol yn ystod y toriad i ginio a'r cyfnod a neilltuwyd ar gyfer syrjeri' yn ystod y prynhawn. Trefnwyd stondinau arddangos a gwybodaeth ar y llwyfan i'r rhai oedd yn bresennol cyn ac ar ôl y cyflwyniadau. Mynychwyd y seminar gan 24 o bobl o wahanol rannau o Fro Ddyfi a thu hwnt, ynghyd ag aelodau etholedig o Gyngor Tref Machynlleth a Chyngor Sir Powys.

Agorwyd y cyfarfod gan y Cynghorydd Gwilym Fychan ac estynnodd groeso i bawb i Fachynlleth. Yn ei gyflwyniad pwysleisiodd yr angen am archwilio pob dull posibl, a bod yn fodlon mentro yn yr ymdrech i ddarparu tai fforddiadwy er budd bywyd cymdeithasol ac economaidd yr ardal. Roedd yn gobeithio gweld mwy o drafodaethau'n datblygu o ganlyniad i'r diwrnod hwn, ac y byddai camau'n cael eu cymryd i adeiladu mwy o dai fforddiadwy i bobl leol. Roedd yn dymuno pob llwyddiant i'r seminar gyda'i waith.

Y Cyflwyniadau

Cafwyd tri chyflwyniad yn ystod sesiwn y bore, a'r siaradwyr yn eu tro'n amlinellu'r hyn roedd eu sefydliadau hwy'n ei wneud, ac yn amlinellu'r gefnogaeth y gallant ei gynnig i bobl a grwpiau a fyddai'n awyddus i fentro ar brosiectau hunan-adeiladu.

Brig

1. John Gillespie, Cydlynydd Datblygiad yn y De, Asiantaeth Hunan-Adeiladu Cymunedol

Gwaith yr Asiantaeth a phrosiectau hunan-adeiladu cymunedol

Amlinellodd John amcanion yr Asiantaeth, sef creu mwy o gyfleoedd i bobl i gael y wybodaeth a'r sgiliau angenrheidiol i adeiladu'u tai eu hunain. Mae'n canolbwyntio'n arbennig ar gynnig cymorth i bobl sydd angen tai, y di-waith, pobl ifainc a'r rhai ar gyflogau isel. Mae dros 90 o grwpiau wedi gorffen adeiladu'u tai eu hunain ers pan sefydlwyd yr Asiantaeth ym 1989.

Mae'r Asiantaeth yn ymdrechu i:

  • Helpu rhai sydd angen tai i adeiladu cartrefi,, pa un a oes ganddynt sgiliau adeiladu ai peidio
  • Creu hinsawdd bositif er mwyn sicrhau llwyddiant hunan-adeiladwyr posibl
  • Cynnig gwybodaeth a chyngor annibynnol
  • Annog hunan gymorth trwy greu cronfa o adnoddau
  • Hyrwyddo prosiectau fydd yn ysbrydoliaeth i eraill, gweithredu ymarfer addas mewn iechyd a diogelwch yn ogystal ag ymarfer da cyffredinol
  • Archwilio cyfleoedd ariannu er mwyn sicrhau dyfodol hunan-adeiladu cymunedol

Hyd yma, does dim ffynhonnell gyllido gyffredinol ar gael fel y gall prosiectau hunan-adeiladu gyflwyno ceisiadau am arian iddi . Ymhob achos, mae'r Asiantaeth a'r grwpiau mae'n cydweithio â nhw, yn Llundain a De Ddwyrain Lloegr yn bennaf ar hyn o bryd, yn gorfod cyd-drafod â'r Gorfforaeth Dai, yr awdurdodau lleol perthnasol a chymdeithasau tai i sicrhau'r grantiau datblygu a'r Grant Tai Cymdeithasol cyn dechrau ar unrhyw brosiect. (Mae hyn yn awgrymu fod yn rhaid cyflawni proses debyg gyda Llywodraeth y Cynulliad, Cyngor Sir Powys a'r gymdeithas dai berthnasol er mwyn cefnogi ac ariannu unrhyw brosiectau hunan-adeiladu yma.)

Pwysleisiodd John fod profiad yn dangos mai'r cynlluniau hunan-adeiladu cymunedol llwyddiannus yw'r rhai hynny sy'n medru dangos:

  • Ymdriniaeth gynhwysol, un sy'n cynnwys y gymuned ehangach o'r dechrau wrth baratoi a chyflwyno'r cynlluniau
  • Y gallu i ddatblygu a chynnal partneriaeth leol effeithiol sy'n cynnwys sefydliadau cyhoeddus, preifat a chymunedol
  • Ymrwymiad a'r gallu i gynnal yr hyfforddiant angenrheidiol ac i adeiladu t"m er mwyn ysgogi'r hunan-adeiladwyr ac i sicrhau eu bod yn gweithio fel t"m

Y 'llinell amser' ar gyfer y cyfnod cyn-adeiladu fyddai: ffurfio partneriaeth, dynodi tir, cynnig am arian cyfalaf a chostau refeniw, cyllid, ymgymryd â chodi arian ychwanegol, recriwtio hunan-adeiladwyr, ffurfio grwp sefydlog, llunio cytundebau gweithio, dechrau hyfforddi. Mae'r mwyafrif o'r prosiectau y bu'r Asiantaeth yn eu helpu yn golygu gweithio mewn cydweithrediad agos gyda chymdeithas dai a'u chontractwyr. Disgrifiodd John y ffyrdd y gall hunan-adeiladwyr ac adeiladwyr proffesiynol weithio ochr yn ochr a gyda'i gilydd ar ddilyniannau'r tri cham cyntaf fel y mae'r adeiladu'n mynd rhagddo.

Dywedodd John ei bod yn bosib llwyddo gyda'r broses gymhleth o ddechrau, cynnal a chwblhau prosiect hunan-adeiladu cymunedol trwy gadw at bedair egwyddor, sef, ymrwymiad, cyfathrebiad, hyder a chyfaddawd, - yn wir mae wedi gweithio sawl gwaith. Gorffennodd trwy ddweud fod y manteision a ddaw yn sgil hunan-adeiladu cymunedol yn llawer mwy na'r unedau o dai fforddiadwy a godir. Mae hefyd yn ymwneud â'r grym a'r hyder a roir i'r rhai dan hyfforddiant, yn ogystal â throsglwyddo sgiliau cyflogadwy. Mae hefyd yn ymwneud ag adeiladu cymuned gynaliadwy, adnabod eich cymdogion a chael cysylltiad cadarn â hwy.

Brig

2. John Green, Cyfarwyddwr Gwasanaethau Technegol, Cymdeithas Tai Canolbarth Cymru (MWHA)

Swyddogaeth cymdeithas dai mewn prosiect hunan-adeiladu

  • Ffurfiwyd Cymdeithas Tai Canolbarth Cymru ym 1976
  • Sefydliad nad yw'n gwneud elw, a reolir gan fwrdd rheoli gwirfoddol
  • Yn berchen ac yn rheoli 1,200 o dai ym Mhowys a Cheredigion
  • Yn datblygu oddeutu 25 - 30 o dai newydd bob blwyddyn

Disgrifiodd John swyddogaeth a gwaith cymdeithas dai fel darparwr tai cymdeithasol a'r cyfnodau yn natblygiad nodweddiadol tai:

  • y cyfnod dechreuol, pan fo safle a'r angen am dai yn dod at ei gilydd gyda'r syniad o gyflawni rhywbeth
  • Cyfnod Cynllunio a Pharatoi, sy'n cynnwys cael cyngor proffesiynol, cyd-drafod gyda pherchnogion tir, cael cymeradwyaeth statudol a siarad â chyflenwyr cyllid
  • Cyfnod Dichonoldeb, pryd y bydd yn rhaid maintioli'r costau cyfalaf, ariannol, y costau cyfredol ac asesu'r potensial i gynhyrchu incwm, ynghyd â'r meini prawf di-arian sy'n cynnwys y galw tymor hir am dai, cynaladwyaeth y prosiect yn y tymor hir, ac asesiad o opsiynau ar gyfer y safle yn y dyfodol .
  • Cyfnod Adeiladu, yn cynnwys rheoli'r prosiect, rheoli'r safle, y gadwyn gyflenwi, y gwahanol grefftau adeiladu a gynhwysir, ac unrhyw elfen o hyfforddiant sydd ei angen.

Mae cymdeithasau tai yng Nghymru wedi derbyn sêl bendith y Cynulliad i weithredu lle bynnag mae hynny'n bosibl fel galluogwyr tai yn ogystal â bod yn ddarparwyr tai yn uniongyrchol eu hunain. Awgrymodd John y byddai'i gymdeithas ef yn hapus iawn i drafod cydweithio posibl gydag unrhyw brosiectau hunan-adeiladu oddi mewn i ardal Canolbarth Cymru.

Brig

3. Jonathan Brown, Cyfarwyddwr, Tir ar Gyfer Pobl

Ymddiriedolaethau tir Cymunedol (CLTs) a darpariaeth tai fforddiadwy

Cyflwynodd Jonathan olwg cyffredinol ar Dir ar Gyfer Pobl, Ymddiriedolaethau Tir Cymunedol a'r ffyrdd y mae Tir ar Gyfer Pobl yn gallu bod o gymorth i grwpiau lleol. Derbyniodd Tir ar Gyfer Pobl arian gan Gyngor Sir Powys, Y Cynulliad Cenedlaethol ac Ymddiriedolaeth Carnegie i'w galluogi i weithredu tri chynllun peilot yng Nghanolbarth Cymru, sef prosiectau tai fforddiadwy a arweinir gan y gymuned leol.

  • Cwmni dielw yw Tir ar Gyfer Pobl a sefydlwyd ym mis Mai 2005. Mae'n gweithredu fel galluogwr, trwy weithio gyda phobl leol ar brosiectau fydd yn adfywio'u cymunedau mewn ffordd gynaliadwy, gyda phwyslais ar dai fforddiadwy i bobl leol. Mae gan Tir ar Gyfer Pobl fwrdd cryf o gyfarwyddwyr , sef unigolion sydd, rhyngddynt, â phrofiad eang ac arbenigedd ym meysydd busnes, datblygiad cymunedol, bancio ac ymchwilio.
  • Mae Ymddiriedolaeth Tir Cymunedol yn sefydliad sy'n berchen, datblygu a rheoli tir ac adeiladau er budd y gymuned leol. Trwy wahanu gwerth tir oddi wrth adeiladau sy'n sefyll arno, gellir defnyddio'r Ymddiriedolaeth i ddiogelu gwerth unrhyw fuddsoddiad cyhoeddus neu breifat, yn ogystal ag ennill hawl cynllunio ac arbrisiant tir er budd tymor hir i'r gymuned.
  • Mae Tir ar Gyfer Pobl yn gweithio gyda chymunedau Castell Caereinion, Pantydwr a Cheinws ar brosiectau peilot tai fforddiadwy.

Gall Tir ar Gyfer Pobl helpu grwpiau hunan-adeiladu cymunedol trwy:

  • Gynnig cymorth a chyngor
  • Ddarparu set o reolau a sefydlu Ymddiriedolaeth Tir Cymunedol a'i chofrestru gydag Awdurdod Safonau Ariannol
  • Weithio gyda'r grwp i gynnal a dadansoddi arolwg anghenion tai
  • Roi prosiectau mewn cysylltiad ag eraill yng Nghymru
  • Helpu i lunio cynllun busnes

Cinio

Roedd amrywiaeth o frechdanau cartref, rholiau sosej, pizzas a dips, te a choffi wedi'u paratoi gan Mrs Betty Fleming a'i chynorthwywyr - diolch o galon iddynt am eu gwasanaeth rhagorol.

Ar ôl cinio cafwyd cyflwyniadau gan siaradwyr o'r Ganolfan Dechnoleg Amgen a Chyngor Sir Powys. Yn dilyn hynny cafwyd sesiwn 'syrjeri' lle'r oedd y cyfranogwyr yn gallu eistedd i lawr gyda'r siaradwyr i drafod gwahanol faterion yn fanylach. Buont yn trafod materion cynllunio, swyddogaeth cymdeithasau tai, ymddiriedolaethau tir cymunedol, cynllunio ac adeiladu cynaliadwy a hunan-adeiladu cymunedol.

Brig

4. David Thomlinson, Swyddog Tai Fforddiadwy Cyngor Sir Powys

Tai fforddiadwy hunan-Adeiladu - cyd-destun cynllunio Cyngor Sir Powys

Dywedodd David fod Cynllun Datblygu Unedol Cyngor Sir Powys (yr UDP a fabwysiadwyd ers Mawrth 1af 2006) yn cynnwys nifer o ddatganiadau polisi a chyfeiriadau sydd i gyd yn gefnogol i'r dull hunan-adeiladu a chynllunio ac adeiladu cynaliadwy. Cyfeiriodd at y rhain mewn cyflwyniad Power Point, - gweler yr atodiad. Soniodd hefyd yn ei gyflwyniad am:

Le i dyfu - Mae lle i gynllun neu gynlluniau hunan-adeiladu cymunedol yn ardal Bro Ddyfi. Mae gofyniad tai'r Cynllun Datblygu Unedol ar gyfer Machynlleth yn 121 o unedau yn ystod y cyfnod o 2001 i 2006, ac ar safleoedd o bum uned o dai neu fwy mae'r Cyngor yn disgwyl i 30% i 50% o'r holl dai a godir fod yn rhai fforddiadwy.

Gynllunio ac adeiladu cynaliadwy - Mae'r cyngor yn cymryd agwedd bositif tuag at y defnydd o ddeunyddiau isel eu heffaith, effeithlonrwydd ynni, arbed dwr, lleihad mewn gwastraff ac ail-gylchu

Arweiniad cynllunio ychwanegol - Mae darllen y ddogfen hon yn hanfodol i unrhyw grwp hunan-adeiladu gan ei bod yn egluro'r hyn a olygir wrth 'fforddiadwy', y gymysgedd o ddaliadaethau a'r maint datblygiad a ganiateir, y math o berchnogaeth tir yr edrychir amdano ynghyd â llawer o bethau eraill

I gloi, dywedodd David ei bod yn bosibl i'r fframwaith cynllunio roi caniatâd cynllunio i brosiectau hunan-adeiladu cymunedol yn ogystal â phrosiect hunan-adeiladu fforddiadwy unigol. Fodd bynnag, roedd yn argymell y dylai prosiectau posibl siarad gyda'r cynllunwyr ar y dechrau'n deg, gan eu bod yno i helpu.

>> Testun oddi ar sleidiau cyflwyniad 'PowerPoint'

Brig

5. Trish Andrews, Pensaer - Y Ganolfan Dechnoleg Amgen

Cynllun ac adeiladwaith cynaliadwy

  • Pam Eco-Adeiladu? Mae 50% o'r holl ynni a ddefnyddir mewn gwasanaethau adeiladu, 10% yn ynni ymgorfforol, 40% o holl ddefnydd dwr Prydain yn digwydd yn y cartref, 50% o holl ddeunyddiau crai, mewn adeiladau, 50% o nwyon CFC yn cael eu defnyddio mewn adeiladau, 35% o'r holl wastraff a gr'ir yn Adeiladu a Dymchwel (C&D)
  • Beth yw Eco-Adeiladu? Mae'n ymatebol i safle a meicro-hinsawdd, yn darparu amgylchedd iach a chysurus, gyda gofynion a chostau isel, yn adeiladu gyda deunyddiau a gynhyrchwyd yn gynaliadwy a gydag ynni isel, yn effeithlon yn y defnydd o adnoddau ac yn lleihau gwastraff, yn mynd i'r afael â materion cludiant a dwysedd, yn gryf, addasadwy a hyblyg
  • Sut i Eco-Adeiladu? Deunyddiau - wedi'u hasesu am eu defnydd adnoddol, ynni a ymgorfforwyd ynddynt, y llygredd a gr'ir, y gwastraff a gr'ir a'r effaith iechyd dynol. Ynni - Anelu i leihau'r galw cyffredinol ac yna cyflenwi'r gweddill gydag adnoddau adnewyddadwy, y tanwydd ffosil sy'n llygru lleiaf gyda'r defnydd o offer sy'n defnyddio ynni'n effeithlon. Dwr - Gall technegau syml arbed ac ail gylchu dwr yn y cartref wneud gwahaniaeth sylweddol ar y defnydd o ddwr tap. Cynllunio a rheoli prosiect integredig. Gwerthusiad ôl-Ddeiliadaeth.
  • Creu Gwastraff. Mae'n achosi dirywiad amgylcheddol a pheryglon i iechyd dynol. Mae 'costau' amgylcheddol yn cynnwys gwastraffu prif adnoddau ac effaith eu gwaredu. Cynhyrchir mewn cyflenwadau mawr - 10:1. fel arfer, mae pob eitem sy'n creu gwastraff yn creu problem gwaredu gwastraff.
  • Cynllunio ar gyfer Tynnu i Lawr. Hwyluso datgymalu yn y dyfodol, haenau ar wahân, osgoi deunyddiau cyfansawdd osgoi deunyddiau peryglus, sicrhau eu bod yn hollol hawdd i adnabod deunyddiau, paratoi 'cofrestr asedau' ar y deunyddiau a ddefnyddiwyd a gwybodaeth am ddatgymalu/ailddefnydd.
  • Mae rhestr wirio ar gyfer Adeiladau Iach yn lleihau'r gorffeniadau sy'n gollwng VOC. Gwiriwch yr hylosgiad mewn offer nwy. Gwiriwch am radon. Osgowch PVC a phlastig sbwng. Osgowch goed wedi'u trin yn gemegol. Cael gwared â phob asbestos a phlwm. Yn ddelfrydol, defnyddiwch ddeunyddiau adnewyddol (neu sydd â digonedd ohono), wedi'u cynhyrchu'n gynaliadwy, wedi'u cynhyrchu ac ar gael yn lleol. Heb eu prosesu'n ormodol, (isel eu hynni, di-lygredd). A ailgylchwyd / yn ailgylchadwy. 'Iach' (neu yn niwtral o leiaf)

Brig

Diweddglo a beth nesaf

Cloiodd Jonathan Brown trwy ddiolch i'r siaradwyr i gyd, yr arlwywyr, Gail a Shan am drefnu'r diwrnod a phawb am ddod. Gofynnodd iddynt lenwi'r Ffurflen Werthuso a'r Holiadur Beth Nesaf cyn gadael.

Gwerthusiad o'r seminar

 

Gwael

Iawn

Gweddol

Da

Rhagorol

Cyfanswm

Eich argraff gyffredinol o'r diwrnod

  

6

10

3

19

Perthnasedd i'ch anghenion

1

12

5

1

19

Pecyn gwybodaeth a'r deunydd

  

4

10

5

19

Y lleoliad a'r arlwyo

  

8

9

1

18

Perfformiad y siaradwr

  

6

11

2

19

Yn gyffredinol roedd y sylwadau'n gadarnhaol iawn. Roedd yn ymddangos fod y wybodaeth a gafwyd gan y siaradwyr ac o becynnau a ddarparwyd wedi ateb cwestiynau'r mwyafrif o bobl.

Mae awgrymiadau am seminarau pellach fel a ganlyn:

  • Mwy am adeiladu cynaliadwy ac arddulliau
  • Canllawiau cynllunio
  • Newyddion am safleoedd lleol posibl
  • Datblygiadau diweddaraf a phrosiectau

 

Brig

Beth Nesaf?

Mae'r camau y bydd pobl yn eu cymryd, neu'r hyn roeddent yn awgrymu dylai ddigwydd yn cynnwys:

  • Sefydlu rhwydwaith e-bost i'r rhai sy'n dymuno cadw mewn cysylltiad â'i gilydd
  • Trefnu digwyddiad arall gan gofio am yr hyn a ddysgwyd heddiw yn cynnwys ariannu, gwybodaeth am y gefnogaeth sydd ar gael, mwy o wybodaeth a hyrwyddo'r cysyniad hunan-adeiladu cymunedol
  • Darparu cysylltau a gwybodaeth am gymorth a chyngor i bobl
  • Ffurfio cydweithfa dai
  • Trefnu cyfarfodydd a threfnu i ymweld â phrosiectau hunan-adeiladu cymunedol eraill
  • Siarad ag unigolion eraill sydd o'r un feddylfryd, ac sydd â diddordeb mewn hunan-adeiladu
  • Ymuno â phrosiect grwp hunan-adeiladu
  • Ymchwil pellach i'r anawsterau cynllunio
  • Ffurfio ymddiriedolaeth tir cymunedol lleol
  • Syniadau penodol gan grwpiau ym Mro Ddyfi am gynlluniau gwirioneddol
  • Mae grwp o bobl yng Ngheredigion sydd â diddordeb mewn sefydlu'u prosiect eu hunain eisiau sicrhau cyllid i dalu am swyddog prosiect i gynorthwyo i ddatblygu'u syniadau.

Gail Goodall a Jonathan Brown

25/03/06

Brig